Formy mówione i odpowiedniki standardowe

Mowa organizuje informację pod presją czasu i wykorzystuje regionalne formy brzmieniowe, wznowienia oraz dopowiedzenia. Są funkcjonalne; standardowy zapis zwykle je przebudowuje.

Tabela reguła–przykład

Reguła	Przykład niemiecki
redukcja fonetyczna	Hastu das verstanden? → Hast du das verstanden?
przyimek + rodzajnik	vonner Kollegin → von der Kollegin
redukcja leksykalna	nix / nee / mal → nichts / nein / einmal
opuszczenie podmiotu	Bin gerade angekommen. → Ich bin gerade angekommen.
rozdzielone wohin	Wo fährst du hin? → Wohin fährst du?
rozdzielone woher	Wo kommt das her? → Woher kommt das?
rozdzielone da(r)-	Da habe ich nichts gegen. → Dagegen habe ich nichts.
podwojone da	Da kommst du nicht drauf. → Darauf kommst du nicht.
dyslokacja lewa	Den Text, den habe ich verstanden. → Den Text habe ich verstanden.
das po sein	Die Bücher, das sind meine. → Die Bücher sind meine.
wskazujące da	Die Übung da, die ist schwer. → Diese Übung ist schwer.
mówione weil + zdanie główne	Ich komme nicht, weil: Ich bin müde. → Ich komme nicht, weil ich müde bin.
wznowienie zdania względnego	Ein Team, das hat Fehler gemacht. → Ein Team, das Fehler gemacht hat.
prefiks poza końcem	Kommst du mit ins Kino? → Kommst du ins Kino mit?
dopowiedzenie/dyslokacja prawa	Ich kenne ihn, den neuen Leiter. → Ich kenne den neuen Leiter.
niestygmatyzujące ujęcie rejestru	Regionale Formen sind systematisch und kontextabhängig, nicht „falsch“.

Zastosowanie

Przekształcenie zachowuje funkcję: rozwija redukcje, uzupełnia podmiot i integruje wznowienia. Dyslokacja lewa ustanawia temat, prawa dodaje dopowiedzenie. Wo ... hin i da ... drauf są częste w mowie; zapis standardowy preferuje wohin/darauf. Formy regionalne nie są gorsze.