Zdania proporcjonalne z je … desto/umso
Naucz się wyrażać zależności proporcjonalne za pomocą je … desto/umso. Ćwicz stopień wyższy, czasownik na końcu zdania z je i szyk V2 w zdaniu głównym.
Wyjaśnienie
Łączenie dwóch zmian
Konstrukcja **je … desto/umso** pokazuje, że jedna zmiana wiąże się z drugą:
> **Je früher wir starten, desto ruhiger wird die Fahrt.** — Im wcześniej wyruszymy, tym spokojniejsza będzie podróż.
W tej konstrukcji **desto** i **umso** znaczą to samo.
Szyk zdania
| Część | Początek | Porównanie | Pozycja czasownika | Przykład |
|---|---|---|---|---|
| zdanie podrzędne | **je** | stopień wyższy | czasownik odmieniony na końcu | je **früher** wir **starten** |
| zdanie główne | **desto/umso** | stopień wyższy | czasownik zaraz potem, na pozycji 2 | desto **ruhiger wird** die Fahrt |
Zdanie z **je** zwykle stoi pierwsze, a części oddziela przecinek. Odwrotna kolejność jest gramatycznie możliwa, ale mniej częsta: **Desto ruhiger wird die Fahrt, je früher wir starten.**
W obu częściach występuje stopień wyższy: schnell → **schneller**, gut → **besser**, viel → **mehr**, wenig → **weniger**, gern → **lieber**. Po formie porównawczej może stać rzeczownik: **Je mehr Zeit** wir haben, **desto bessere Lösungen** finden wir.
Pamiętaj o dwóch regułach: czasownik na końcu w zdaniu z **je** oraz szyk V2 po **desto/umso + stopień wyższy**.
Zadania
- Połącz każde zdanie z je z logiczną częścią z desto/umso. (1)
- Wstaw przymiotniki lub określenia ilości we właściwym stopniu wyższym. (10)
- Ułóż słowa: czasownik na końcu po je i na pozycji 2 po desto/umso. (10)
- Przekształć wypowiedź w pełne zdanie z je … desto lub je … umso. (10)
B1 · Niemiecki · Gramatyka