Bezokolicznik z zu
Dowiedz się, kiedy w języku niemieckim stosuje się konstrukcję bezokolicznikową z zu, jak ją budować i kiedy po czasowniku modalnym używa się bezokolicznika bez zu. Przećwicz też czasowniki rozdzielnie złożone oraz zamianę zdania z dass przy tym samym podmiocie.
Wyjaśnienie
Bezokolicznik z **zu**
Grupa bezokolicznikowa uzupełnia zdanie główne. Zawiera **zu + bezokolicznik** i zwykle stoi po zdaniu głównym.
> Mia versucht, früher **zu schlafen**.
Kiedy używamy **zu + bezokolicznik**?
Konstrukcja często występuje po wyrażeniach bezosobowych, rzeczownikach łączących się z **haben** oraz po czasownikach takich jak **versuchen, vorhaben, versprechen, empfehlen, anfangen, aufhören** i **sich freuen**.
| Sygnał | Przykład |
|---|---|
| wyrażenie bezosobowe | Es ist sinnvoll, eine Pause **zu machen**. |
| rzeczownik z **haben** | Wir haben die Absicht, im Mai **umzuziehen**. |
| określony czasownik | Leo verspricht, pünktlich **anzurufen**. |
Szyk i czasowniki rozdzielnie złożone
Grupa bezokolicznikowa stoi po zdaniu głównym, a bezokolicznik na końcu: **Jana hat keine Zeit, heute lange zu kochen.**
W czasowniku rozdzielnie złożonym **zu** stoi między przedrostkiem a rdzeniem: **anzurufen, einzukaufen, mitzubringen**.
Kiedy nie ma **zu**?
Po czasownikach modalnych **können, müssen, dürfen, sollen, wollen** i **möchten** drugi bezokolicznik występuje bez **zu**: **Wir müssen jetzt gehen.**
Bezokolicznik bez **zu** często występuje także po czasownikach postrzegania **sehen** i **hören** oraz po **lassen**.
Zamiast zdania z **dass**
Jeśli domyślny podmiot w obu częściach jest ten sam, grupa bezokolicznikowa może zastąpić zdanie z **dass**:
> Nora verspricht, dass sie die Tür abschließt.
> Nora verspricht, die Tür **abzuschließen**.
Gdy podmioty są różne, zamiana jest niemożliwa: **Nora hofft, dass Paul die Tür abschließt.**
Przecinek
Przecinek jest obowiązkowy między innymi wtedy, gdy grupa bezokolicznikowa zależy od rzeczownika, np. **Absicht** lub **Wunsch**, albo zaczyna się od **um, ohne, statt/anstatt, außer** lub **als**. W innych kontekstach może być fakultatywny. W tej lekcji stosujemy go konsekwentnie dla przejrzystości.
Zadania
- Przyporządkuj konstrukcje: bezokolicznik **z zu** albo **bez zu**. (5)
- Zamień zdanie z **dass** na grupę bezokolicznikową z **zu**. Napisz całe zdanie. (10)
- Ułóż wyrazy we właściwej kolejności. Zwróć uwagę na przecinek i miejsce **zu** w czasownikach rozdzielnych. (10)
A2 · Niemiecki · Gramatyka